29 اسفند 1388 - 3 ربيع الثاني 1431 - Sat 20 Mar 2010

درگذشت محمود غزنوي

درچنين روزي درسال 421 هجري قمري « محمود غزنوي » ملقب به« يمين الدوله» سومين حاكم سلسله غزنوي از دنيا رفت. او در سال 387 هجري پس از شكست برادرش اسماعيل حكومت را بدست گرفت و 2سال بعد با غلبه بر عبدُالملك بن نوح ساماني بر تمامي خراسان استيلا يافت. سلطان محمود غزنوي به تدريج سرزمينهاي مجاور را ضميمه قلمرو خود ساخت. او دوازده بار به سرزمين هندوستان لشكركشي كرد اما سرانجام قبل از رفتن به ري به واسطه لشكركشي هاي متعدد طي 33 سال حكومتش؛ و ابتلا به بيماري سل از پاي درآمد و در 51 سالگي از دنيا رفت.


درگذشت حاج ميرزا ابوالقاسم كلانتري

درچنين روزي در سال 1292 هجري قمري حاج ميرزا ابوالقاسم كلانتري يكي از علماي مشهور شيعه در قرن سيزدهم هجري در تهران بدرود حيات گفت. او فقيهي اصولي و عالمي برجسته در علوم نقلي و عقلي بود. وي درآغاز تحصيل مدتها از محضر درس آيت الله نوري استفاده كرد و سپس در عتبات عاليات از علماي حوزه عراق همچون شيخ مرتضي انصاري بهره مند گرديد؛ و به مقام اجتهاد نائل آمد. آيت الله كلانتري از مشاهير علماي تهران بشمار مي رفت به همين دليل از نفوذي خاص در ميان مردم برخوردار بود. او در اعتلاي مذهب و نشر احكام الهي كوشش بسيار مي كرد. از آثار مهم اين عالم فرزانه مي توان به مطارحُ الانظار در شرح مسائل حلال و حرام اشاره كرد. وي در صحن مطهر حضرت عبدالعظيم به خاك سپرده شده است.


ملی شدن صنعت نفت ایران

سرانجام پس از ماهها مبارزه مردم ایران با استعمار و رهبری های داهیانه آیت الله کاشانی و دکتر محمد مصدق، درچنین روزی در  سال1329هجری شمسی، ماده واحده ملی شدن صنعت نفت ایران از تصویب نمایندگان مجلس سنا گذشت. گزارش کمیسیون نفت مجلس به شرح ذیل تقدیم مجلس شورای ملی شد:
نظر به اینکه ضمن پیشنهادات واصله به کمیسیون نفت، پیشنهاد ملی شدن صنعت نفت در سراسر کشور مورد توجه و قبول کمیسیون قرار گرفته و از آنجایی که وقت کافی برای مطالعه در اطراف اجرای این اصل باقی نیست، کمیسیون مخصوص نفت از مجلس شورای ملی تقاضای دو ماه تمدید می نماید. بنابراین ماده واحده ذیل را با قید دو فوریت برای تصویب تقدیم مجلس شورای ملی می نماید. ماده واحده: مجلس شورای ملی تصمیم مورخه هفدهم اسنفند 1329 کمیسیون نفت را تایید و با تمدید مدت موافقت می نماید.
تبصره 1 : آقایان حق دارند تا 15 روز بعد از تشکیل کمیسون حق حضور داشته باشند .
گزارش کمیسیون در بیست و چهارم اسفند از تصویب نمایندگان مجلس شورای ملی گذشت. همچنین مجلس  سنا در 29 اسفند 1329 گزارش پیشنهادی کمیسیون نفت را به شرح ذیل تصویب نمود: به نام سعادت ملت ایران و به منظور تامین صلح جهان، امضا کنندگان ذیل پیشنهاد می نماییم که صنعت نفت ایران در تمام مناطق کشور بدون استثنا ملی شود یعنی تمام عملیات اکتشاف، استخراج و بهره برداری در دست دولت قرار گیرد. کمیسیون نفت در 5 اردیبهشت 1330 گزارشی مشتمل بر نه ماده به مجلس تقدیم نمود.


تاکید حضرت امام خمینی ( ره ) بر حفظ ارتش

در چنین روزی در سال 1357، امام خمینی (ره ) با صدور فرمانی مردم را به حمایت از ارتش فراخواند. پیش از آن به دلیل جنایاتی که نظامیان رژیم پهلوی در جریان به پیروزی رسیدن انقلاب اسلامی علیه مردم ایران روا داشته بودند، بر خی از احزاب و گروهک ها  درصدد انحلا ل ارتش بر آمدند. بدنه ارتش خود در سالهای پایانی رژیم پهلوی با تبعیت از رهنمود های داهیانه امام خمینی ره به حربه ای علیه رژیم پهلوی بدل شده بود و در روزهای  پس از انقلاب نیز مطیع فرامین امام خمینی ره بود. بازار تهران در این روز در بیانیه ای ضمن تقدیر از ارتش اعلام کرد: مقدم ارتش انقلاب ملی به بازار تهران گلباران باد.  بازاریان تهران امروز برای نخستین بار با یک دنیا شور و هیجان بی نظیر شاهد رژه ارتش ملی دلیر ایران یعنی پاسداران این مرز و بوم بودند.


درگذشت سید اشرف الدین حسینی گیلانی

در چنین روزی درسال 1309 هجری شمسی، سید اشرف الدین حسینی گیلانی شاعر و نویسنده ایرانی  دار فانی را وداع گفت. سید اشرف الدین رشتی متخلص به نسیم شمال روزنامه ای را به همین نام  در دوران مشروطیت منتشر می کرد. نسیم شمال شاعری بود آزاد اندیش و در جهت دفاع از مشروطیت مقالات بسیاری به شیوه طنز در روزنامه خود می نگاشت . اشعار او غالبا رگه هایی از طنز را به همراه داشتند .

 

ما اگر علم و هنر می داشتیم 

کوه را از جای بر می داشتیم

خط  آهن  می نمودیم اختراع

راهها در بحر و بر می داشتیم

موقع صلح جهان در کنفرانس

احترامات  دگر   می داشتیم

نفت وقند و شمع را می ریختیم

جای حنظل نیشکر می کاشتیم

 

روزجهانی مبارزه با تبعیض نژادی

همه ساله چنین روزی به عنوان روزجهانی مبارزه با تبعیض نژادی از سوی سازمان ملل متحد نامگذاری شده است. همچنین از این روز، هفته همبستگی با ملت های در حال مبارزه علیه نژاد پرستی و تبعیض نژادی آغاز می گردد. آپارتاید و راسیسم امروزه به عنوان دو واژه متداول در فرهنگ علوم سیاسی مورد استفاده قرار می گیرد. نژاد پرستی امروزه به حالتی اطلاق می گردد  که طی آن یک گروه خود را به لحاظ نژاد، زبان، و یا رنگ پوست بر سایر اقوام برتر بدانند. سیاست آپارتاید اگر به کنه معنا مورد بررسی قرار گیرد،  به اندازه دوران بشریت عمر دارد چرا که از دیر باز سیاهان تنها به دلیل تیره بودن رنگ پوستشان برده سفید پوستان بوده اند. دین اسلام از همان ابتدا با این شیوه مبارزه کرد و متقی ترین مردم نزد پروردگار را گرامی ترین آنان می دانست. بلال حبشی در صدر اسلام موید این مطلب است. اما سیاست آپارتاید به معنای جدید آن از  سال 1947 میلادی از سوی حزب ناسیونالیست آفریقای جنوبی آغاز شد. برتری نژادی از سوی هیتلر هم موجبات دو جنگ جهانی را فراهم آورد. امروزه مساله نژاد پرستی به عنوان رایج ترین بحث در میان اقوام اروپایی و آمریکایی مطرح است. نظام آپارتاید به مفهوم جداسازی سیاه پوستان از سفید پوستان در آفریقای جنوبی، سرانجام پس از سالها مبارزه در هفدهم ژوئن 1991 میلادی از سوی پارلمان آفریقای جنوبی لغو شد.


روز جهانی زمین

همه ساله چنین روزی به عنوان روز زمین در سراسر جهان گرامی داشته می شود. روز ابتدای بهار به عنوان روز زنده شدن زمین از خواب زمستانی و روز بهار طبیعت از سوی کشورهای مختلف مورد احترام قرار دارد.


محاصره تاریخی بابل

در چنین روزی در سال 539 قبل از میلاد، کورش کبیر محاصره بابل را آغاز کرد. وی توانست پس از یک سلسله مبارزات این سرزمین را فتح کند. کورش کبیر  پس از تسلط بر آنجا بابلیان را محترم شمرد و قتل و غارت را ممنوع اعلام کرد. وی نسبت به نبونید با جوانمردی رفتار نمود و فقط او را از سرزمین خود تبعید نمود.


امضای قرارداد علیه پروتستان ها

در چنین روزی در سال 1627 میلادی دو کشور فرانسه و اسپانیا با یکدیگر قراردادی را امضا  کردند  که بر اساس  آن می توانستند علیه پروتستان ها اقداماتی را انجام دهند. البته پیشتر در سال 1525 میلادی پارلمان فرانسه در همین روز قانون تعقیب پروتستان ها را از تصویب نمایندگان گذراند.


افتتاح برج ایفل

در چنین روزی در سال 1889 میلادی برای نخستین بار برج بزرگ ایفل در فرانسه افتتاح شد. برج ایفل در سال 1889میلادی وبه مناسبت یکصدمین سالگرد انقلاب فرانسه توسط "گوستاو ایفل" طراحی وساخته شد. این برج که هم اکنون نماد کشور فرانسه محسوب می شود از سال 1983 میلادی مورد توجه همگان قرار گرفت. در سال بیش از شش میلیون نفر برای دیدن مناطق مختلف پاریس بر فراز  این برج می روند.


روز استقلال تانزانیا

در چنین روزی در سال1964میلادی، تانزانیا اعلام استقلال کرد. جمهورى تانزانیا در افریقاى شرقى و در همسایگی کشورهاى: کنیا، اوگاندا، روندا، زئیر، مالاوى و موزامبیک قرار گرفته است. این کشور در گذشته به زنگبار مشهور بود.
پرتغالی ها کشور یاد شده را در قرون وسطی به استعمار خویش در آوردند. کشور زنگبار بعدها به دست انگلیسیها افتاد. پس از آن در سال 1964 میلادی دو بخش تانگانیکا و زنگبار به یکدیگر پیوستند و تانزانیا را رسما تشکیل دادند. زبان رسمى این کشور زبان سواحیلى است. غیر از زبان سواحیلى، زبان انگلیسى رایج بوده و خط رایج لاتین است. بیش ازنیمی از مردم این کشور مسلمان بوده و بقیه پیرو آئین مسیحیت و آنیمیسم هستند.


تولد یوهان سباستیان باخ

درچنین روزی در سال 1658 میلادی، « یوهان سباستیان» باخ موسیقیدان بزرگ آلمانی در این کشور متولد شد. پدر یوهان سباستان باخ از نوازندگان دربار بود. او ده ساله بود که پدر و مادرش درگذشتند و وی تحت نظر برادر بزرش قرار گرفت. در پانزده سالگی به عشق آموختن نوازندگی ارگ کلیسا، پای پیاده تا هامبورگ که یکصد و بیست کیلومتر با اقامتگاه او فاصله داشت راه افتاد و به خدمت رانیکون نامی که استاد ارگ کلیسای سنت کاترین هامبورگ بود رسید. به زودی در سال 1703 ارگ نواز آرنشتاد و سپس در سال 1707 ارگ نواز مولهاوزن شد و به سال 1708 در وایمار به ارگ نوازی در بار برگزیده شد. در سال 1714 رهبر ارکستر شد و به سال 1717 رهبری ارکستر کوئن را به عهده گرفت. از سال 1723 تا آخر عمر نیز در لایپزیک رهبری آواز و کانتوری و ارگ نوازی کلیسای سن توماس را به عهده داشت. باخ بیشتر عمر خود را در کلیسا گذراند و آثارش بیشتر جنبه مذهبی دارند و در زمان خویش از آن همه آثار ارزنده چند تایی به چاپ نرسید. آثار مشهور او عبارتند از: فانتزی کرومتیک و فوگ، کنسرتو ایتالین، واریاسیون های کلدبرگ، هدیه موسیقی، هنر فوگ، کنسرتوهای براندنبورگ، توکاتا و فوگ در رمینور، و.... وی در سال 1750 میلادی درگذشت.
( منبع : نژد ، محمد ، جهان دانش ، فرهنگ دانستنیها ، ج 2 )


تولد هنریک ایبسن

در چنین روزی در سال 1828 میلادی هنریک ایبسن نویسنده، نمایشنامه نویس و شاعر مشهور نروژی به دنیا آمد. وی به دلیل خلق آثار خلاقه درجه دکترای افتخاری را از دانشگاه اوپ سالا  دریافت نمود. او همچنین در دوان هنری خود جوایز ادبی بسیاری در یافت کرد. « دشمن مردم» و « خانه عروسک »  عناوین مهمترین آثار اویند. وی به سال 1906 میلادی در نروژ دیده از جهان فروبست. هنوز نیز آثار او مورد اقتباس فیلمسازان و تولیدکنندگان آثار تلویزیونی قرار می گیرد.


تولد اوژن هریگل

در چنین روزی در سال 1885 میلادی اوژن هریگل فیلسوف آلمانی دیده به جهان گشود. وی یکی از نخستین استادان فلسفه ذن در اروپا به شمار می رود.


تولد برنارد آلواس زیمرمان

در چنین روزی در سال 1918میلادی زیمرمان آهنگساز برجسته آلمانی متولد شد. " سربازان " عنوان مهمترین اثر وی نام دارد.


درگذشت کارل تئودور درایر

در چنین روزی در سال 1968 میلادی کارل تئودور درایر از برجسته ترین کارگردانان جهان دیده از جهان فروبست. وی اصالتا دانمارکی بود. در بحث سینمای دینی  نام درایر در صدر فیلمسازان قرار می گیرد. "مصائب ژاندراک " به عنوان شاهکار وی هنوز نیز یکی از برجسته ترین فیلم های تاریخ سینماست.